Ngày 31/10/2025, Tòa án Thương mại Quốc tế Mỹ (U.S. Court of International Trade) đã chính thức ban hành Lệnh đình chỉ vụ kiện giữa Viện Thủy sản Quốc gia Mỹ (NFI), Hiệp hội Nhà hàng Quốc gia Mỹ (NRA) cùng một số doanh nghiệp thủy sản Mỹ với Chính phủ Hoa Kỳ – liên quan đến việc thực thi Đạo luật Bảo vệ Động vật Có vú Biển (MMPA).
Theo lệnh này, ngày có hiệu lực 1/1/2026 của lệnh cấm nhập khẩu ghẹ (swimming crab) từ Việt Nam, Philippines, Indonesia và Sri Lanka đã được tạm hoãn cho đến khi Cơ quan Quản lý Khí quyển và Đại dương Quốc gia Mỹ (NOAA/NMFS) hoàn tất việc xem xét lại các “khả năng so sánh tương đương” (comparability findings) – tức là đánh giá về mức độ tương đương trong việc bảo vệ động vật có vú biển giữa các quốc gia xuất khẩu và Mỹ.
Vụ kiện và thỏa thuận giữa các bên
Ngày 11/10/2025, NFI và các bên liên quan đã khởi kiện NOAA/NMFS tại New York, cho rằng cơ quan này đã vi phạm thủ tục hành chính khi từ chối công nhận tính tương đương cho 240 nghề cá của 46 quốc gia, trong đó có nghề khai thác ghẹ của Việt Nam (Fishery ID 2988).
Sau quá trình thương lượng, Bộ Tư pháp Hoa Kỳ và phía nguyên đơn đã đạt được thỏa thuận và đệ trình lên tòa. Theo đó:
· Lệnh cấm nhập khẩu ghẹ từ 4 quốc gia nói trên sẽ chưa có hiệu lực cho đến khi có quyết định mới từ NMFS.
· Các quốc gia bị từ chối, bao gồm Việt Nam, sẽ có ít nhất 60 ngày để cung cấp thêm thông tin cho NOAA nhằm hỗ trợ việc xem xét lại.
· NMFS sẽ tham vấn trực tiếp với cơ quan thủy sản của từng nước và cung cấp hướng dẫn chi tiết về hồ sơ cần nộp.
· Sau đó, NMFS sẽ có 120 ngày để ra quyết định mới, đồng thời công bố công khai kết quả và thông báo chính thức cho từng quốc gia.
Các nghề cá được tạm hoãn lệnh cấm gồm:
· Indonesia – Fishery ID 12391 (lưới rê và lưới vây)
· Việt Nam – Fishery ID 2988 (lưới rê và lưới vây)
· Philippines – Fishery ID 2129, 2130 (bẫy, lưới rê và lưới vây)
· Sri Lanka – Fishery ID 2705 (lưới cua, lưới rê và lưới vây)
Tiếp tục xuất khẩu, nhưng cần hành động khẩn trương
Theo thông tin từ Viện Thủy sản Quốc gia Mỹ (NFI), việc đạt được thỏa thuận đồng nghĩa với việc xuất khẩu ghẹ từ Việt Nam và các quốc gia liên quan sang thị trường Mỹ có thể tiếp tục trong thời gian tới. Tuy nhiên, trách nhiệm cung cấp thông tin bổ sung cho NMFS vẫn chủ yếu thuộc về cơ quan thủy sản của từng nước.
Các bên được khuyến nghị khẩn trương hoàn thiện hồ sơ trong vòng 60 ngày kể từ khi Chính phủ Mỹ kết thúc tình trạng "đóng cửa" (shutdown) ngân sách, đồng nghĩa với hạn chót có thể rơi vào đầu tháng 1/2026.
Thông tin cần bổ sung bao gồm:
· Số liệu khai thác không chủ đích (bycatch, hay số lượng mắc lưới của động vật có vú biển) theo nghề và ngư cụ;
· Dữ liệu về mắc cạn (strandings);
· Các biện pháp giám sát, báo cáo và kế hoạch bảo tồn (đặc biệt liên quan đến loài cá heo Irrawaddy);
· Thông tin về cơ chế thực thi và nguồn lực tài chính cho các kế hoạch giảm thiểu rủi ro.
Các tài liệu gửi cho NMFS cần có bản dịch tiếng Anh và được gửi qua email: [email protected].
Cơ hội và thách thức cho nghề khai thác ghẹ Việt Nam
Việc Mỹ tạm hoãn lệnh cấm nhập khẩu là tín hiệu tích cực giúp ngành ghẹ Việt Nam duy trì thị trường xuất khẩu quan trọng trong thời gian tới. Tuy nhiên, kết quả cuối cùng phụ thuộc vào chất lượng thông tin mà Việt Nam gửi tới NOAA/NMFS trong thời gian 60 ngày tới.
Đây là giai đoạn quan trọng, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa cơ quan quản lý thủy sản, Hiệp hội ngành hàng và doanh nghiệp xuất khẩu nhằm hoàn thiện hồ sơ khoa học, kỹ thuật và minh chứng tuân thủ quy định về bảo vệ động vật biển.
Theo thỏa thuận được Tòa án Thương mại Quốc tế Hoa Kỳ phê chuẩn, vụ kiện giữa NFI và Chính phủ Mỹ đã được bác bỏ không định kiến (dismissed without prejudice). Lệnh cấm nhập khẩu ghẹ từ Việt Nam và các nước châu Á sẽ chưa có hiệu lực, cho phép tiếp tục xuất khẩu trong thời gian chờ NOAA/NMFS xem xét lại.
Tuy nhiên, thời gian chuẩn bị và gửi hồ sơ bổ sung rất ngắn, và chất lượng dữ liệu sẽ là yếu tố then chốt quyết định khả năng Việt Nam được cấp lại “so sánh tương đương”, qua đó duy trì bền vững thị trường xuất khẩu ghẹ sang Hoa Kỳ.
Trong quý I/2022, xuất khẩu cua ghẹ đạt gần 52 triệu USD, tăng 62% so với cùng kỳ năm 2021. Đây là mức cao nhất trong 5 qua, tăng gấp đôi so với cùng kỳ năm 2019, thời điểm trước khi xảy ra đại dịch Covid-19.
Giá dầu thô Mỹ (WTI) tăng nhẹ lên 91,68 USD/thùng, sau khi giảm gần 8% trong phiên trước, trong khi giá dầu Brent giảm 4,57 USD xuống 94,79 USD/thùng, phản ánh tâm lý nhà đầu tư thận trọng, chờ đợi khả năng nối lại đàm phán giữa Mỹ và Iran.
Trong khi đó, nhóm kim loại lại chứng kiến sự phục hồi mạnh mẽ của 8/10 mặt hàng, nổi bật là bạc COMEX với mức tăng tuần gần 5%, đạt mức cao nhất trong hơn 3 tuần 76,5 USD/ounce.
Áp lực giảm từ giá dầu thế giới đã khiến giá xăng dầu bán lẻ được điều chỉnh giảm mạnh trong tuần. Hiện giá dầu Brent dừng ở mức 95,2 USD/thùng, giảm tới 12,7% so với tuần trước - mức giảm sâu nhất kể từ tháng 8/2022.
Giá cà phê chịu áp lực giảm chủ yếu đến từ việc nguồn cung gia tăng tại nhiều quốc gia sản xuất lớn. Thị trường hồ tiêu trong nước ngày 13/4 ghi nhận mức tăng 500 đồng/kg tại tất cả các khu vực trọng điểm.
Sáng 12/4, với 460/460 đại biểu, bằng 100% đại biểu có mặt tham gia biểu quyết tán thành, Quốc hội đã thông qua nghị quyết của Quốc hội về việc ban hành một số quy định về thuế bảo vệ môi trường, thuế giá trị gia tăng, thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng, dầu và nhiên liệu bay.
Trên thị trường quốc tế, giá gạo xuất khẩu của Việt Nam vẫn duy trì được sức cạnh tranh tốt đạt 400 - 445 USD/tấn, cao hơn so với các đối thủ lớn như Thái Lan, Ấn Độ.
Từ 15h30 hôm nay (9/4), giá xăng RON95 giảm gần 3.000 đồng/lít, giá bán không cao hơn 23.543 đồng/lít. Giá dầu diesel giảm sâu tới gần 10.000 đồng/lít, giá bán không cao hơn 32.969 đồng/lít.
Ủy ban Thường vụ Quốc hội thống nhất trình Quốc hội xem xét, quyết định về mức thuế bảo vệ môi trường, thuế giá trị gia tăng, thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng dầu và nhiên liệu bay như đề xuất của Chính phủ, áp dụng từ ngày 16/4 đến hết 30/6/2026.
Xuất khẩu thủy sản trong tháng 3 đã mang về khoảng 927 triệu USD, tăng hơn 5% so với cùng kỳ. Lũy kế trong quý I, thủy sản mang về hơn 2,64 tỷ USD, tăng gần 8%.
Giá dầu đã giảm xuống dưới 100 đô la một thùng vào thứ Tư (ngày 8/4) sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố ông đã đồng ý với một thỏa thuận ngừng bắn kéo dài hai tuần với Iran, với điều kiện eo biển Hormuz phải được mở cửa trở lại ngay lập tức và an toàn.
Viết trên mạng xã hội Truth Social hôm 8/4, Tổng thống Trump nêu rõ: “Quốc gia cung cấp vũ khí quân sự cho Iran sẽ lập tức bị áp thuế 50% đối với bất kỳ và tất cả hàng hóa bán cho Mỹ. Quyết định có hiệu lực ngay lập tức. Sẽ không có ngoại lệ hay miễn trừ."
Tại thị trường nội địa, giá cà phê xô nhân trung bình tại Tây Nguyên ghi nhận ngày trong sáng nay (8/4) ở mức 85.200 đồng/kg, giảm mạnh tới 4.000 đồng/kg so với hôm trước.
Quả hồng xiêm giàu vitamin A và khoáng chất, có tính thanh mát vị ngọt dịu được ưa chuộng ngày nắng nóng. Giá hồng xiêm bán ra dao động từ 50.000 VNĐ đến 65.000 VNĐ.
Giá bạc nguyên liệu 999 tại Hà Nội và TP HCM tăng khoảng 4,5% ở chiều bán so với cuối tuần trước, niêm yết quanh 2,359 - 2,395 triệu đồng/lượng. Giá bạc miếng đầu tư 999 dao động trong vùng 2,724 - 2,827 triệu đồng/lượng, tăng khoảng 4,6%.
Giá cà phê thị trường nội địa Việt Nam khép lại tuần qua với xu hướng giảm rõ rệt, khi giá thu mua tại khu vực Tây Nguyên đồng loạt đi xuống do áp lực cạnh tranh từ nguồn cung Indonesia
Theo báo cáo của Cục Thống kê, CPI tháng 3/2026 tăng 1,23% so với tháng trước, trong đó khu vực thành thị tăng 1,32% và khu vực nông thôn tăng 1,14%. Trong 11 nhóm hàng hóa và dịch vụ tính CPI, có 9 nhóm tăng giá và 2 nhóm giảm giá.
ACV là viết tắt của Airports Corporation of Vietnam tên giao dịch quốc tế của Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam - CTCP trên cơ sở hợp nhất 3 tổng công ty. ACV được giao quản lý, điều phối hoạt động và đầu tư khai thác toàn bộ hệ thống 22 cảng hàng không trên toàn lãnh thổ Việt Nam bao gồm 9 sân bay quốc tế và 13 sân bay nội địa.
Công ty CP Vietcap đứng vị trí 196 trong danh sách 500 doanh nghiệp tư nhân lớn nhất Việt Nam. Chứng khoán Vietcap là gì? Công ty CP Vietcap uy tín không? Có nên mở tài khoản tại chứng khoán Bản Việt không?
Công ty TNHH Thương mại và Công nghiệp Mỹ Việt đứng ở vị trí số 195 trong danh sách 500 doanh nghiệp tư nhân lớn nhất Việt Nam. Công ty TNHH Thương mại và Công nghiệp Mỹ Việt kinh doanh gì? Tấm lợp Olympic có tốt không?
ACV là viết tắt của Airports Corporation of Vietnam tên giao dịch quốc tế của Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam - CTCP trên cơ sở hợp nhất 3 tổng công ty. ACV được giao quản lý, điều phối hoạt động và đầu tư khai thác toàn bộ hệ thống 22 cảng hàng không trên toàn lãnh thổ Việt Nam bao gồm 9 sân bay quốc tế và 13 sân bay nội địa.
Công ty CP Vietcap đứng vị trí 196 trong danh sách 500 doanh nghiệp tư nhân lớn nhất Việt Nam. Chứng khoán Vietcap là gì? Công ty CP Vietcap uy tín không? Có nên mở tài khoản tại chứng khoán Bản Việt không?
Công ty TNHH Thương mại và Công nghiệp Mỹ Việt đứng ở vị trí số 195 trong danh sách 500 doanh nghiệp tư nhân lớn nhất Việt Nam. Công ty TNHH Thương mại và Công nghiệp Mỹ Việt kinh doanh gì? Tấm lợp Olympic có tốt không?