Tuổi thiếu niên vốn đã là giai đoạn đầy lo âu và thử thách. Theo một báo cáo toàn diện vừa công bố trên The Lancet – tạp chí y khoa hàng đầu thế giới, thanh thiếu niên ngày nay đang phải đối mặt với những mối đe dọa chưa từng có, ở quy mô mà chưa thế hệ nào trước đó từng trải qua.
Thanh thiếu niên hiện nay là “thế hệ đầu tiên sinh ra trong thế giới số hóa hoàn toàn". (Ảnh minh họa)
Báo cáo của Lancet cho biết: hơn 1 tỷ người từ 10 đến 24 tuổi có nguy cơ gặp các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng vào năm 2030, tương đương ít nhất một nửa dân số thanh thiếu niên toàn cầu. Trong đó, tỷ lệ béo phì và rối loạn sức khỏe tâm thần đang gia tăng, trong khi giới trẻ còn đối mặt với sự ảnh hưởng mạnh mẽ từ công nghệ số và biến đổi khí hậu toàn cầu.
Ngay cả tôi cũng bất ngờ trước những con số và dự báo này. Chúng ta đã và đang bước vào một cuộc khủng hoảng sức khỏe thanh thiếu niên, và nó sẽ ngày càng nghiêm trọng hơn.
Khí hậu nóng hơn, thế giới bất ổn hơn
Thế hệ trẻ hiện nay sẽ là thế hệ đầu tiên sống trọn đời trong bối cảnh khí hậu toàn cầu bị biến đổi nghiêm trọng.
Đến năm 2100, dự báo có khoảng 1,8 tỷ thanh thiếu niên sẽ phải sống trong điều kiện nhiệt độ toàn cầu cao hơn khoảng 2,8°C so với thời kỳ tiền công nghiệp – khiến thời tiết cực đoan, mất an ninh lương thực, suy giảm đa dạng sinh học, bất ổn xã hội và các bệnh liên quan đến nhiệt gia tăng.
GS Baird cảnh báo: "Người trẻ sẽ còn sống lâu hơn thế hệ đi trước, và họ là những người chịu thiệt hại nhiều nhất nếu chúng ta không đầu tư cho tương lai. Đáng tiếc là họ lại thường không phải người có quyền quyết định."
Thế hệ kỹ thuật số
Báo cáo nhấn mạnh: thanh thiếu niên hiện nay là “thế hệ đầu tiên sinh ra trong thế giới số hóa hoàn toàn.” Trên toàn cầu, 79% người từ 15–24 tuổi có kết nối internet, con số này lên tới 95% tại các quốc gia thu nhập cao và trung bình cao.
Công nghệ số mang lại nhiều cơ hội, nhưng cũng kéo theo rủi ro lớn như: thông tin sai lệch, bắt nạt trên mạng, nội dung gây sốc, gia tăng cô lập xã hội và giảm vận động thể chất.
Câu chuyện về mạng xã hội và công nghệ số rất phức tạp, không thể nhìn một chiều. Vai trò của phụ huynh, giáo viên và chính các bạn trẻ là vô cùng quan trọng. Khi công nghệ AI phát triển mạnh, chúng ta cần những con người thật sự hiểu biết và các chính sách nhanh nhạy để đảm bảo rằng thanh thiếu niên không bị tổn hại trong quá trình này.
Báo cáo của Lancet cảnh báo rằng sự trưởng thành nhanh chóng của trí tuệ nhân tạo sẽ khuếch đại cả lợi ích và rủi ro của công nghệ đối với giới trẻ. Không có giải pháp chung cho mọi trường hợp, vì vậy cần những cách tiếp cận linh hoạt ở nhiều cấp độ: cá nhân, gia đình, nhà trường và chính sách quốc gia.
Tỷ lệ béo phì đang tăng vọt
Tỷ lệ béo phì đang gia tăng trên toàn thế giới và đã tăng gấp 8 lần kể từ năm 1990 ở một số khu vực châu Phi và châu Á. Báo cáo dự báo rằng đến năm 2030, sẽ có khoảng 464 triệu thanh thiếu niên bị thừa cân hoặc béo phì trên toàn cầu, tăng thêm 143 triệu người so với năm 2015. Xu hướng này kéo theo nguy cơ mắc các bệnh liên quan đến béo phì như tiểu đường tuýp 2 và bệnh tim mạch.
Tình trạng béo phì ở thanh thiếu niên liên quan trực tiếp đến việc gia tăng tiêu thụ thực phẩm không lành mạnh, vốn rẻ và dễ tiếp cận hơn các lựa chọn dinh dưỡng. Đồ uống có đường như nước ngọt và nước tăng lực là một trong những nguyên nhân chính: tiêu thụ các loại nước này ở thanh thiếu niên đã tăng từ 24% đến 33% ở hầu hết các khu vực (trừ các nước thu nhập cao, Mỹ Latinh và Caribe). Hơn một nửa thanh thiếu niên trên thế giới hiện đang tiêu thụ đồ uống có đường ít nhất một lần mỗi ngày.
Ngoài ra, thanh thiếu niên ngày nay có xu hướng ít vận động hơn do dành nhiều thời gian trước màn hình hoặc do ô nhiễm không khí, thời tiết cực đoan và các yếu tố môi trường khác cản trở hoạt động thể chất ngoài trời.
Để đối phó với tình trạng béo phì, báo cáo khuyến nghị áp dụng thuế đường và mở rộng các chương trình thể thao, rèn luyện sức khỏe cho thanh thiếu niên, đặc biệt ở các cộng đồng khó tiếp cận.
Tình trạng sức khỏe tinh thần thanh thiếu niên đang ở mức báo động. (Ảnh minh họa)
Khủng hoảng sức khỏe tâm thần
Một trong những dự báo đau lòng nhất từ báo cáo là: đến năm 2030, thế giới sẽ mất 42 triệu năm sống khỏe mạnh do các rối loạn tâm thần và tự sát – tăng 2 triệu năm so với năm 2015. Sức khỏe tâm thần hiện là nguyên nhân lớn nhất gây gánh nặng bệnh tật ở thanh thiếu niên trên toàn cầu, theo báo cáo.
Con số này củng cố những gì đã được ghi nhận rộng rãi: một cuộc khủng hoảng sức khỏe tâm thần nghiêm trọng đang diễn ra, được thúc đẩy bởi các xu hướng dài hạn như công nghệ số và biến đổi khí hậu, cùng với các cú sốc gần đây như đại dịch COVID-19.
Hãy tưởng tượng những biến động khổng lồ này xảy ra đúng vào giai đoạn hình thành quan trọng. Các em bị gián đoạn học hành, mất đi khả năng tương tác xã hội, và phải sống trong một thế giới nghèo hơn, căng thẳng hơn do khủng hoảng kinh tế kéo dài.
Báo cáo kêu gọi mở rộng dịch vụ chăm sóc sức khỏe tâm thần cho thanh thiếu niên và trao quyền cho cộng đồng trong việc xử lý nguyên nhân gây căng thẳng, lo âu và trầm cảm.
Nhiều bạn trẻ vẫn rất tin tưởng vào tương lai và sẵn sàng hành động để khiến thế giới ngày mai tốt đẹp hơn. (Ảnh minh họa)
Liệu những xu hướng này có thể đảo ngược?
TS. Aoife Doyle, chuyên gia dịch tễ học tại Trường Y Vệ sinh & Nhiệt đới London, cũng đồng tình rằng sức khỏe và hạnh phúc của thanh thiếu niên ở ngưỡng cảnh báo nghiêm trọng. Cụ thể, chúng ta đang đầu tư quá ít cho sức khỏe thanh thiếu niên. Những khoản đầu tư hiện tại không phù hợp với gánh nặng bệnh tật mà thanh thiếu niên đang gánh chịu.
Những dữ liệu thuyết phục này nên thúc đẩy các chính phủ và nhà tài trợ thực hiện cam kết về bao phủ y tế toàn dân, đồng thời cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe toàn diện và phù hợp hơn cho thanh thiếu niên.
Điều đáng lưu ý là các xu hướng này không tồn tại một cách riêng lẻ. Ví dụ, béo phì và khủng hoảng tâm thần đều bị ảnh hưởng sâu sắc bởi công nghệ số và căng thẳng khí hậu. Tuy vậy, GS. Baird vẫn lạc quan trước sự kiên cường và quyết tâm của thế hệ trẻ khi đối mặt với các thách thức này.
Bà khẳng định "người trẻ rất lạc quan và luôn nuôi hy vọng”. Theo đó, nhiều bạn trẻ vẫn rất tin tưởng vào tương lai và sẵn sàng hành động để khiến thế giới ngày mai tốt đẹp hơn.
Trong cuộc đua về công nghệ AI (trí tuệ nhân tạo), các ông lớn công nghệ vẫn chi mạnh tay, nhưng nhiều doanh nghiệp khác đã bắt đầu chán nản, hụt hẫng với khoản đầu tư này.
Hiện tượng "Vòm nhiệt" bao trùm nhiều nước châu Âu, đẩy nhiệt độ tháng 5 lên mức cao kỷ lục tại nhiều nơi và buộc giới chức các nước liên tiếp phát đi cảnh báo về sức khỏe cộng đồng. Vòm nhiệt (heat dome) là hiện tượng khí tượng xảy ra khi một vùng áp suất cao trong khí quyển bao trùm một khu vực rộng lớn và duy trì cố định từ vài ngày đến vài tuần.
Còn khoảng 10 ngày trước khi xăng sinh học E10 được triển khai trên phạm vi toàn quốc thay thế xăng RON95, Bộ Công Thương vừa có văn bản đề nghị các địa phương tăng cường công tác truyền thông nhằm định hướng dư luận và phổ biến thông tin chính xác về loại nhiên liệu này.
Hiệp hội Thép thế giới (Worlsteel) vừa công bố danh sách các quốc gia sản xuất thép thô lớn nhất và Việt Nam lần đầu tiên lọt TOP 10 quốc gia sản xuất thép thô lớn nhất thế giới.
CTCP Đầu tư Điện Máy Xanh (DMX) vừa chính thức nhận được Giấy chứng nhận chào bán từ Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN). Theo đó, DMX sẽ chào bán hơn 179,5 triệu cổ phiếu phổ thông ra công chúng với mức giá chào bán là 80.000 đồng/cổ phiếu, P/E 2026 chỉ xấp xỉ 10 lần.
Lực lượng chức năng đã thu giữ 54 lô hàng thuộc 39 loại sản phẩm thực phẩm bảo vệ sức khỏe được xác định là hàng giả. Công an tỉnh Phú Thọ đề nghị người từng mua, sử dụng 54 lô thực phẩm bảo vệ sức khỏe giả khẩn trương cung cấp thông tin, giao nộp sản phẩm trước 29/5.
Lô sản phẩm Sữa rửa mặt dưỡng da Nhật Việt Cosmetics trà xanh tinh chất serum, tuýp 100 ml bị thu hồi, đình chỉ lưu hành do không đạt tiêu chuẩn chất lượng về chỉ tiêu pH.
Bộ Xây dựng vừa ban hành Quyết định số 744/QĐ-BXD về công bố dữ liệu và hướng dẫn kết nối, khai thác, sử dụng dữ liệu đăng kiểm phương tiện giao thông để thay thế giấy tờ trong giải quyết thủ tục hành chính.
Theo WHO, có tới 87% thanh thiếu niên Việt Nam chưa đạt mức hoạt động thể chất được khuyến nghị, trong đó gồm 91% trẻ em gái và 82% trẻ em trai. Thiếu vận động thể chất cũng là một trong những nguyên nhân chính góp phần làm gia tăng gánh nặng các bệnh không lây nhiễm tại Việt Nam.
Chính phủ ban hành Nghị định số 161/2026/NĐ-CP ngày 15/5/2026 quy định mức lương cơ sở và chế độ tiền thưởng đối với cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang. Theo đó, mức lương cơ sở sẽ tăng lên 2.530.000 đồng/tháng kể từ ngày 01/7/2026.
Cục Quản lý Dược yêu cầu thu hồi, tiêu hủy 511 mỹ phẩm do Công ty TNHH mỹ phẩm Việt Hương sản xuất vì không áp dụng tiêu chuẩn CGMP-ASEAN theo quy định.
Từ ngày 25/5, chủ nhà trọ thu tiền điện cao hơn mức giá bán lẻ điện sinh hoạt do Nhà nước quy định có thể bị xử phạt từ 20-30 triệu đồng theo quy định mới của Chính phủ.
Sản phẩm bị thu hồi là Dung dịch nhỏ mắt Natri Clorid 0,9%, số giấy đăng ký lưu hành 893100060724, số lô 10370725, ngày sản xuất 14/7/2025, hạn dùng đến 14/1/2028 do Công ty Cổ phần Dược phẩm Dược liệu Pharmedic sản xuất.
Onsen Clubhouse là tổ hợp khoáng nóng trị liệu thuộc Forest Onsen, quy mô 1.800m² với 20 bể và chum ngâm khoáng cùng hệ thống spa, phòng xông trị liệu đa dạng. Tổ hợp được đầu tư công nghệ khoáng hóa hiện đại, sử dụng nguồn khoáng nhập khẩu trực tiếp từ Nhật Bản nhằm tái hiện trải nghiệm onsen chuẩn Nhật giữa nhịp sống đô thị hằng ngày của cư dân.
Theo thông tin từ Công ty TNHH MTV Vận hành hệ thống điện và thị trường điện quốc gia - NSMO (Bộ Công Thương), ngày 13/5 đã xác lập kỷ lục vận hành mới của năm 2026 khi ghi nhận mức tiêu thụ điện vượt 1,1 tỷ kWh.
Mức phí thuê vỉa hè cao nhất là 45.000 đồng/m2/tháng, áp dụng tại các tuyến phố thuộc 4 quận nội thành cũ gồm Hoàn Kiếm, Ba Đình, Hai Bà Trưng, Đống Đa cùng các tuyến phố văn hóa ẩm thực và chợ đêm.
Từ ngày 15/5/2026, nhiều hành vi vi phạm liên quan đến thuốc lá, thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng sẽ bị xử phạt nặng theo Nghị định 90/2026, với mức phạt cao nhất lên đến 40 triệu đồng.
Nguy cơ dịch bệnh do virus Hanta đối với cộng đồng toàn cầu, trong đó có Việt Nam, hiện vẫn được đánh giá ở mức thấp, dù mới đây ghi nhận vụ bùng phát dịch trên tàu du lịch MV Hondius, theo TS. Jennifer Horton, Quyền Trưởng Đại diện Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) tại Việt Nam.
Hàng loạt các cơ sở kinh doanh đồ ăn có tiếng tại Hà Nội bị cơ quan chức năng xử phạt vi phạm ATTP như: Cà phê Phê La, bún bò Huế Ngự Uyển, bún chả Tuyết, bún hải sản Long Thuỷ...
ACV là viết tắt của Airports Corporation of Vietnam tên giao dịch quốc tế của Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam - CTCP trên cơ sở hợp nhất 3 tổng công ty. ACV được giao quản lý, điều phối hoạt động và đầu tư khai thác toàn bộ hệ thống 22 cảng hàng không trên toàn lãnh thổ Việt Nam bao gồm 9 sân bay quốc tế và 13 sân bay nội địa.
Công ty CP Vietcap đứng vị trí 196 trong danh sách 500 doanh nghiệp tư nhân lớn nhất Việt Nam. Chứng khoán Vietcap là gì? Công ty CP Vietcap uy tín không? Có nên mở tài khoản tại chứng khoán Bản Việt không?
Công ty TNHH Thương mại và Công nghiệp Mỹ Việt đứng ở vị trí số 195 trong danh sách 500 doanh nghiệp tư nhân lớn nhất Việt Nam. Công ty TNHH Thương mại và Công nghiệp Mỹ Việt kinh doanh gì? Tấm lợp Olympic có tốt không?
ACV là viết tắt của Airports Corporation of Vietnam tên giao dịch quốc tế của Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam - CTCP trên cơ sở hợp nhất 3 tổng công ty. ACV được giao quản lý, điều phối hoạt động và đầu tư khai thác toàn bộ hệ thống 22 cảng hàng không trên toàn lãnh thổ Việt Nam bao gồm 9 sân bay quốc tế và 13 sân bay nội địa.
Công ty CP Vietcap đứng vị trí 196 trong danh sách 500 doanh nghiệp tư nhân lớn nhất Việt Nam. Chứng khoán Vietcap là gì? Công ty CP Vietcap uy tín không? Có nên mở tài khoản tại chứng khoán Bản Việt không?
Công ty TNHH Thương mại và Công nghiệp Mỹ Việt đứng ở vị trí số 195 trong danh sách 500 doanh nghiệp tư nhân lớn nhất Việt Nam. Công ty TNHH Thương mại và Công nghiệp Mỹ Việt kinh doanh gì? Tấm lợp Olympic có tốt không?