Tổng thống Trump ký sắc lệnh mở cửa lại chính phủ Mỹ và hệ quả để lại là gì?

Sáng 13/11 theo giờ Việt Nam, tức tối 12/11 theo giờ Mỹ, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ký đạo luật chi tiêu, cho phép Chính phủ Mỹ mở cửa trở lại sau quãng thời gian đóng cửa lâu nhất trong lịch sử, kéo dài 43 ngày.

Ông Trump đã ký thông qua dự luật tại Phòng Bầu dục, nơi ông quy trách nhiệm về việc chính phủ phải đóng cửa cho các nghị sĩ Dân chủ, trong khi xung quanh ông là các nhà lập pháp và quan chức đảng Cộng hòa. Trước khi đặt bút ký, ông nêu rõ: “Hôm nay chúng ta gửi đi một thông điệp rõ ràng rằng chúng ta sẽ không bao giờ nhượng bộ”.

Trước đó, cùng ngày, với 222 phiếu thuận và 209 phiếu chống, Hạ viện Mỹ, do đảng Cộng hòa kiểm soát, đã thông qua gói ngân sách, nhờ sự ủng hộ của Tổng thống Donald Trump, dù vấp phải sự phản đối mạnh mẽ từ phe Dân chủ. Trước đó, Thượng viện đã thông qua dự luật và Nhà Trắng cho biết Tổng thống Trump dự kiến sẽ ký ban hành ngay trong ngày, chính thức khép lại 43 ngày chính phủ phải ngừng hoạt động một phần.

Dự luật sẽ bổ sung ngân sách cho Bộ Quốc phòng, Bộ Nông nghiệp, các cơ quan cựu chiến binh và Quốc hội đến hết mùa Thu năm sau, trong khi các cơ quan còn lại được duy trì kinh phí tới cuối tháng 1/2026. Khoảng 670.000 công chức phải nghỉ việc tạm thời sẽ được trở lại làm việc và số lượng tương đương bị buộc làm không lương, trong đó có hơn 60.000 nhân viên kiểm soát không lưu và an ninh sân bay, sẽ được trả bù lương đầy đủ. Chính phủ cũng sẽ khôi phục việc làm cho các nhân viên bị sa thải trong thời gian đóng cửa, trong khi hoạt động hàng không cũng dần trở lại bình thường sau thời gian bị đình trệ trên toàn quốc.

Hậu quả nặng nề từ việc Chính phủ Mỹ đóng cửa

Thời gian đóng cửa kéo dài đã để lại hậu quả nặng nề. Khoảng 670.000 công chức liên bang Mỹ bị cho nghỉ việc không lương, cùng với số lượng tương tự những người phải làm việc mà không được trả công - trong đó có hơn 60.000 nhân viên kiểm soát không lưu và an ninh sân bay. Tất cả sẽ được nhận lương truy lĩnh sau khi chính phủ mở cửa trở lại.

Khác với trước đây khi thiệt hại thường chỉ mang tính tạm thời, đợt gián đoạn ngân sách kéo dài hơn 40 ngày (bắt đầu từ ngày 1/10) đang gây tác động đáng kể. "Đợt đóng cửa hiện nay có vẻ sẽ gây ra tác động kinh tế lớn nhất trong số các đợt đóng cửa được ghi nhận" - ông Alec Phillips, chuyên gia kinh tế chính trị cấp cao tại Ngân hàng Goldman Sachs, nhận định.

Ngay cả khi chính phủ mở cửa lại, đợt đóng cửa vẫn có khả năng làm giảm tốc độ tăng trưởng GDP thực tế khoảng 1,15 điểm phần trăm trong quý 4, theo ước tính của Goldman Sachs. Văn phòng Ngân sách Quốc hội Mỹ (CBO) ước tính đợt đóng cửa này sẽ làm giảm GDP 1 - 2 điểm phần trăm.

Tin tức về khả năng chấm dứt đóng cửa chính phủ đã được thị trường tài chính đón nhận tích cực. Chỉ số Dow Jones tăng 0,7% lên mức kỷ lục 48.254,82 điểm - lần đầu tiên đóng cửa trên ngưỡng 48.000 điểm. Chỉ số S&P 500 tăng 0,1% lên 6.850,92 điểm, trong khi Nasdaq giảm nhẹ 0,3% xuống 23.406,46 điểm.

Các nhà giao dịch cho rằng việc chính phủ mở cửa trở lại sẽ giúp khôi phục dòng chảy dữ liệu kinh tế chính thức và các dịch vụ quan trọng. Bà Kathleen Brooks, Giám đốc nghiên cứu tại tập đoàn giao dịch XTB, nhận định: "Việc kết thúc đóng cửa là tích cực đối với thị trường tài chính vì chúng ta sẽ có được bức tranh rõ ràng về dữ liệu kinh tế trong tuần tới hoặc lâu hơn".

Tại châu Âu, thị trường Paris đạt mức kỷ lục mới với chỉ số CAC 40 tăng 1,0% lên 8.241,24 điểm. Frankfurt cũng tăng mạnh với DAX lên 1,2% đạt 24.381,46 điểm. London tăng nhẹ 0,1% với FTSE 100 ở mức 9.911,42 điểm.

Trong số các cổ phiếu cá biệt, Advanced Micro Devices tăng vọt 9,0% sau khi dự báo tốc độ tăng trưởng doanh thu kép hàng năm trên 35% nhờ làn sóng đầu tư vào trí tuệ nhân tạo.

Tuy nhiên, giá dầu lại giảm mạnh sau khi Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) dự báo nguồn cung dư thừa trong quý III. Dầu WTI giảm 4,2% xuống 58,49 USD/thùng, trong khi dầu Brent giảm 3,8% xuống 62,71 USD/thùng./.

×