Hải Phòng: Thanh tra Chính phủ chỉ ra nhiều sai phạm tại 18 dự án bất động sản

Ngày 23/12, Thanh tra Chính phủ công bố kết luận thanh tra, giai đoạn 2011 - 2023. Theo kết luận thanh tra, Thành ủy, HĐND và UBND TP Hải Phòng đã tăng cường công tác chỉ đạo, kiểm tra, đôn đốc các sở ngành, quận huyện tập trung hoàn thiện các thủ tục về đất đai, quy hoạch xây dựng.

Qua thanh tra 18 dự án sử dụng đất cho thấy, trong quá trình triển khai, thực hiện dự án vẫn còn một số hạn chế, thiếu sót, vi phạm.

Trong đó, có 11/18 dự án có hạn chế, thiếu sót về công tác quy hoạch. Cụ thể, tại thời điểm quyết định chủ trương đầu tư, phê duyệt quy hoạch chi tiết xây dựng, phương án kiến trúc, vị trí dự án không phù hợp, đồng bộ với quy hoạch chung, quy hoạch phân khu hoặc phương án kiến trúc vượt chiều cao tĩnh không đã được cơ quan có thẩm quyền chấp thuận;

Một số đồ án quy hoạch chi tiết xây dựng tỷ lệ 1/500 chất lượng còn hạn chế phải nghiên cứu điều chỉnh, một số chỉ tiêu chưa bảo đảm về quy chuẩn, tiêu chuẩn hoặc chưa lấy ý kiến thống nhất của Bộ Xây dựng theo quy định đối với dự án có vị trí nằm cạnh quốc lộ;

Một số dự án, thời điểm chấp thuận chủ trương đầu tư chưa hoàn toàn phù hợp với quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất, sau đó mới được cập nhật, điều chỉnh, cơ bản khắc phục những hạn chế, thiếu sót về công tác quy hoạch.

Ngoài ra, kết luận cũng chỉ rõ: 8/18 dự án có hạn chế, thiếu sót trong việc xác định tiền sử dụng đất của dự án; 3/18 dự án có hạn chế, thiếu sót về việc giao đất, cho thuê đất...

2 dự án bị phát hiện hạn chế, thiếu sót trong lựa chọn chủ đầu tư thực hiện nhà ở. Trong đó, dự án Làng Việt kiều quốc tế tại phường Vĩnh Niệm, quận Lê Chân do Công ty Cổ phần Đầu tư và Phát triển Việt Anh làm chủ đầu tư không đấu thầu lựa chọn chủ đầu tư theo quy định pháp luật về nhà ở.

Đến thời điểm thanh tra, dự án Làng Việt kiều quốc tế đã cơ bản hoàn thành, chủ đầu tư đã thực hiện nghĩa vụ tài chính về đất với Nhà nước, đã bán chuyển nhượng nhà, đất cho hộ gia đình, cá nhân.

Việc đấu thầu dự án Làng Việt kiều quốc tế có sử dụng đất nhằm lựa chọn chủ đầu tư có năng lực thực hiện dự án, thời điểm lựa chọn chủ đầu tư chưa liên quan tới việc tính giá đất khi được giao đất, cho thuê đất.

Vì vậy, để đảm bảo ổn định cho người dân mua nhà ở lâu dài ở dự án Làng Việt kiều quốc tế, tránh phát sinh khiếu kiện phức tạp, Thanh tra Chính phủ kiến nghị UBND TP Hải Phòng căn cứ quy định, rà soát các thủ tục pháp lý của dự án đảm bảo phù hợp với pháp luật và thực tiễn. Đồng thời rà soát lại nghĩa vụ tài chính đất đai, xác định lại tiền sử dụng đất đảm bảo tính đúng, tính đủ theo quy định của pháp luật, không để thất thoát ngân sách Nhà nước.

"Qua kiểm tra, rà soát và thực hiện Kết luận thanh tra, nếu phát hiện có vi phạm pháp luật về hình sự thì chuyển vụ việc sang cơ quan điều tra để xử lý theo quy định", Kết luận Thanh tra nêu.

Đối với dự án tòa nhà Matexim Hải Phòng Plaza (số 20 đường Trần Phú, quận Ngô Quyền) do Công ty cổ phần Matexim Hải Phòng - Animex làm chủ đầu tư, theo thanh tra, UBND TP Hải Phòng có quyết định cho chủ đầu tư thuê để xây dựng trung tâm thương mại, văn phòng cho thuê, căn hộ để bán nhưng "chưa thực hiện trình tự, thủ tục chuyển mục đích từ thuê đất sang giao đất thực hiện dự án".

Điều này không đúng quy định Luật Đất đai, dẫn đến chưa xác định được tiền sử dụng đất theo mục đích của dự án. Cục Thuế thành phố vẫn đang xác định tiền thuê đất hàng năm theo mục đích sử dụng cũ, kết luận nêu.

Đến thời điểm thanh tra, dự án chậm tiến độ đầu tư, chưa được UBND thành phố phê duyệt quy hoạch chi tiết tỉ lệ 1/500, chưa ký hợp đồng thuê đất và chưa cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

Cơ quan thanh tra kiến nghị UBND TP Hải Phòng kiểm tra, rà soát lại thủ tục pháp lý về đất đai, đầu tư, liên doanh, liên kết, đồng thời thực hiện đúng trình tự, thủ tục chuyển mục đích từ thuê đất sang giao đất.

Cơ quan thanh tra cũng kiến nghị, qua kiểm tra, rà soát và thực hiện kết luận, nếu phát hiện có vi phạm pháp luật về hình sự thì chuyển vụ việc sang cơ quan điều tra để xử lý theo quy định.

Về dự án đầu tư xây dựng nhà máy phân bón NPK (ở xã Kiền Bái, huyện Thủy Nguyên) do Công ty Cổ phần Phát triển nông nghiệp GFS Việt Nam làm chủ đầu tư, được Sở Kế hoạch và Đầu tư cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư. Mục tiêu của dự án nhằm đáp ứng nhu cầu phân bón phục vụ sản xuất nông nghiệp với công suất 360.000 tấn/năm, tiến độ thực hiện phân làm 2 giai đoạn.

Ngày 4/10/2016, UBND TP Hải Phòng quyết định cho phép Công ty cổ phần GFS Việt Nam thuê đất để xây dựng nhà máy. Sở Tài nguyên và Môi trường cũng cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, ký hợp đồng thuê đất cho doanh nghiệp, hình thức thuê trả tiền hàng năm.

Dự án sau đó được UBND huyện Thủy Nguyên phê duyệt quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500. Quy hoạch này phù hợp với điều chỉnh quy hoạch chung của thành phố đến năm 2025, tầm nhìn 2050…

Đến thời điểm thanh tra, Công ty Cổ phần Phát triển nông nghiệp Việt Nam GFS, thực hiện đầy đủ nghĩa vụ tài chính về tiền thuê đất đến hết năm 2023.

Tuy nhiên, qua kiểm tra, TTCP thấy còn một số hạn chế, thiếu sót như các công trình xây dựng dự án đều không có giấy phép.

Theo cơ quan thanh tra, dự án còn chậm tiến độ, không đạt mục tiêu, hiện đã tạm dừng hoạt động; báo cáo ngày 6/3/2024 thể hiện công ty mới đầu tư dây chuyển, chạy thử với tổng chi phí hơn 14 tỷ đồng (đạt 3,55% tổng mức đầu tư); từ năm 2017 đến nay, dự án dừng hoạt động, không triển khai tiếp (chậm 7 năm theo giấy chứng nhận đăng ký đầu tư đã được cấp.

Ngày 14/12/2016, Thanh tra Sở Xây dựng Hải Phòng xử phạt hành chính số tiền 7,5 triệu đồng chủ đầu tư vì không lưu trữ đầy đủ hồ sơ chất lượng công trình xây dựng dự án. Sở Kế hoạch và Đầu tư Hải Phòng trong tháng 11/2023 cũng kiểm tra và xử phạt Công ty cổ phần Phát triển nông nghiệp GFS Việt Nam 85 triệu đồng, do chưa thực hiện đúng tiến độ.

Trái lại, từ 2016 đến nay, Sở Tài nguyên và Môi trường chưa thanh tra, kiểm tra việc sử dụng đất của Công ty GFS Việt Nam nên không có kiến nghị UBND Thành phố có biện pháp xử lý theo quy định Luật Đất đai.

Ngoài ra, Thanh tra Chính phủ còn kiến nghị UBND TP Hải Phòng chỉ đạo kiểm tra, rà soát, xác định lại và thu bổ sung về ngân sách (nếu có) tiền sử dụng đất, tiền thuê đất tại các lần giao đất, chuyển mục đích sử dụng đất, điều chỉnh quy hoạch chi tiết xây dựng làm thay đổi cơ cấu sử dụng đất đối nhiều dự án. Trong đó có các dự án Hoàng Huy - Sở Dầu; dự án xây dựng khu nhà ở tại xã Lê Thiện; dự án Làng Việt kiều Quốc tế; dự án Khu nhà ở thương mại tại 85 đường vòng Cầu Niệm; dự án Khu nhà ở tại phường Nam Hải; dự án Khu đô thị mới Hoàng Huy Green River và dự án Khu dân cư tại thị trấn Vĩnh Bảo...

Một số dự án như: ĐTXD hạ tầng Khu dịch vụ cuối tuyến Đình Vũ giai đoạn I; Khách sạn Quốc tế Đồ Sơn, cần đánh giá nguyên nhân và có biện pháp xử lý việc chậm tiến độ, yêu cầu chủ đầu tư khẩn trương phối hợp thực hiện thủ tục điều chỉnh, bổ sung mục tiêu, quy mô đầu tư của dự án cho đúng luật.

Về quy hoạch chi tiết xây dựng tỷ lệ 1/500, TTCP kết luận Dự án Khu dân cư tại thị trấn Vĩnh Bảo; Cụm công nghiệp thị trấn Tiên Lãng; Chủ đầu tư hạ tầng Khu công nghiệp MP Đình Vũ, đều có vướng mắc hoặc xây dựng một số hạng mục chưa phù hợp…

Theo kết luận thanh tra, để xảy ra hạn chế, thiếu sót nêu trên trách nhiệm thuộc chủ tịch, phó Chủ tịch UBND thành phố Hải Phòng phụ trách lĩnh vực thời kỳ có liên quan.

Trách nhiệm còn thuộc về Hội đồng thẩm định giá đất thành phố thời kỳ có liên quan, giám đốc, phó giám đốc phụ trách lĩnh vực các sở, ngành: Tài nguyên và môi trường, Xây dựng, Tài chính, Kế hoạch và đầu tư; cục trưởng, phó cục trưởng Cục Thuế thành phố thời kỳ có liên quan; trưởng ban, phó trưởng Ban Quản lý Khu kinh tế phụ trách lĩnh vực thời kỳ có liên quan; chủ tịch, phó chủ tịch UBND các quận, huyện thời kỳ có liên quan; tư vấn thẩm định giá; chủ đầu tư các dự án và các tổ chức, cá nhân có liên quan.

Tổng thanh tra kiến nghị Thủ tướng chỉ đạo UBND TP Hải Phòng tổ chức kiểm điểm, làm rõ trách nhiệm và xử lý theo thẩm quyền hoặc báo cáo, kiến nghị cấp có thẩm quyền xử lý.

Trước đó, hôm 20/12, Thanh tra Chính phủ tổ chức hội nghị công bố công khai Kết luận thanh tra công tác quản lý, sử dụng đất đai; công tác quy hoạch và thực hiện quy hoạch xây dựng của UBND TP Hải Phòng.

Phát biểu tại buổi công bố Kết luận thanh tra, Chủ tịch UBND thành phố Hải Phòng Nguyễn Quang Tùng cho rằng ngoài những mặt được thành phố và các đơn vị vẫn còn những thiếu sót, hạn chế, theo đó thành phố và các sở, ngành đồng thuận cao với Kết luận thanh tra. Lãnh đạo thành phố và các quận, huyện nhận thức rằng đây là những thiếu sót cần phải điều chỉnh, khắc phục trong thời gian tới.

Đối với việc khắc phục sau thanh tra, Chủ tịch UBND thành phố Hải Phòng nhấn mạnh, lãnh đạo thành phố nhận thức đây là nhiệm vụ rất quan trọng, do vậy đã chỉ đạo các sở, ngành ban hành Kế hoạch thực hiện. Chủ tịch UBND Thành phố Hải Phòng khẳng định, kế hoạch thực hiện Kết luận thanh tra sẽ được ban hành trước 25/12/2024.

×