'Đại gia' vàng miếng SJC báo lãi gấp 4 lần, kiểm toán nói gì?

Trong năm 2024, lợi nhuận thuần từ hoạt động kinh doanh của SJC đạt hơn 378 tỷ đồng. Tổng lợi nhuận trước thuế ghi nhận hơn 376 tỷ đồng, tăng hơn 4 lần so với mức 87,5 tỷ đồng của năm trước. Doanh thu bán hàng cũng vượt mốc 32.100 tỷ đồng, tăng mạnh so với hơn 28.400 tỷ đồng của năm 2023.

Kết quả kinh doanh tích cực này diễn ra trong bối cảnh giá vàng miếng SJC có một năm tăng đáng kể, từ mốc 73 triệu đồng/lượng hồi đầu năm lên 84,2 triệu đồng/lượng vào cuối năm – tương đương mức tăng khoảng 14,5%.

Tính đến ngày 7/8, giá vàng miếng SJC giao dịch ở mức 123,8 triệu đồng/lượng, tiến sát mốc lịch sử hơn 124 triệu đồng/lượng hồi tháng 4/2025. Dù giá vàng biến động mạnh, vàng miếng SJC vẫn là mặt hàng khan hiếm trên thị trường. Thế nhưng, theo báo cáo tài chính mới công bố, Công ty TNHH MTV Vàng bạc Đá quý Sài Gòn (SJC) vẫn ghi nhận hàng tồn kho chiếm phần lớn với 1.484 tỷ đồng, tăng 9% so với đầu kỳ và chiếm 71% tổng tài sản.

Trong đó chủ yếu là hàng hóa với 1.361 tỷ đồng, tăng 9% so với hồi đầu năm và chiếm tỉ trọng 92% trong tổng hàng tồn kho của doanh nghiệp. SJC đã trích lập dự phòng giảm giá hàng tồn kho gần 104 tỷ đồng, gấp 1,2 lần đầu năm.

Tuy nhiên, Công ty TNHH Hãng Kiểm toán AASC nhận định, Công ty SJC đã ghi nhận chi phí thuế thu nhập doanh nghiệp phát sinh năm 2024 trên báo cáo tài chính cao hơn thực tế 13 tỷ đồng. Điều này khiến bảng cân đối kế toán tại ngày 31/12/2024 ở chỉ tiêu "Thuế và các khoản phải nộp Nhà nước" phản ánh cao hơn, và chỉ tiêu "Lợi nhuận sau thuế chưa phân phối" phản ánh thấp hơn số tiền tương ứng.

Ngoài ra, AASC cũng cho biết không thể tham gia chứng kiến kiểm kê hàng tồn kho của SJC tại thời điểm ngày 31/12/2023 do được bổ nhiệm làm kiểm toán sau thời điểm này.

Mặt khác, trong năm 2024, một số cán bộ, nhân viên Công ty SJC bị khởi tố về tội danh tham ô tài sản và lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ.

Hiện vụ việc vẫn đang được cơ quan chức năng điều tra, chưa có kết luận hay bản án chính thức. Vì vậy, phía kiểm toán cho biết chưa thể xác định chính xác mức độ ảnh hưởng của vụ việc đối với báo cáo tài chính năm 2024 của SJC.

Trước đó, cuối năm 2024, Bộ Công an đã khởi tố 6 bị can liên quan đến vụ án tham ô xảy ra tại SJC, trong đó có bà Lê Thúy Hằng, cựu Tổng giám đốc công ty. Nhóm bị can này bị cáo buộc lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ để trục lợi, gây thiệt hại cho doanh nghiệp.

Liên tiếp những bê bối liên quan về hoạt động kinh doanh, vào hồi tháng 6/2025, Thanh tra Ngân hàng Nhà nước đã công bố kết luận thanh tra về hoạt động kinh doanh vàng của SJC. Theo kết luận, công ty có nhiều sai sót trong việc tuân thủ chế độ báo cáo hoạt động mua – bán vàng miếng. Mặc dù chưa phát hiện dấu hiệu thao túng hay tăng giá bất hợp lý trong giai đoạn từ tháng 10/2023 đến giữa tháng 4/2024 nhưng cơ chế điều hành giá vàng tại SJC lại bị đánh giá là thiếu minh bạch.

Thanh tra chỉ rõ, giá vàng tại SJC được Tổng giám đốc quyết định trực tiếp, mà không có bất kỳ quy trình nội bộ hay chỉ số cụ thể nào để làm căn cứ xác lập giá. Điều này dẫn đến nguy cơ sai lệch giá cao, ảnh hưởng đến không chỉ hoạt động của công ty mà còn tới toàn thị trường vàng, nơi SJC đang giữ vai trò chi phối.

Chánh Thanh tra NHNN đã ban hành Quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với Công ty SJC về các hành vi vi phạm quy định của pháp luật về chế độ thông tin báo cáo mua, bán vàng miếng và hoạt động phòng, chống rửa tiền với tổng số tiền phạt là 2,14 tỷ đồng.

SJC là doanh nghiệp 100% vốn nhà nước, được thành lập từ năm 1988 theo quyết định của UBND TP HCM. Đến năm 1989, thương hiệu vàng miếng Rồng Vàng SJC 99,99 chính thức ra đời và nhanh chóng chiếm lĩnh thị trường.

Một trong những dấu mốc quan trọng nhất của SJC là vào năm 2012, thương hiệu này được Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước chọn làm thương hiệu vàng miếng quốc gia, theo Nghị định 24/2012/NĐ-CP. Kể từ năm 2014, SJC là đơn vị duy nhất tại Việt Nam được phép sản xuất vàng miếng SJC.

×